Sergi, eleştirel bir bakışla kamusal heykelleri yeniden düşünmeye davet ediyor

14 Kasım 2025 17:17

“Of Monumental”, Kıbrıs’taki kamusal sanatın dönüşen anlamlarını inceleyen iki toplumlu bir araştırma ve sanat projesi olarak kamuya ilk kez sunuluyor. Sergi, 29 Kasım Cumartesi günü ziyaret edilebilecek

Sergi, Kıbrıs’taki kamusal heykelleri eleştirel bir bakışla yeniden düşünmeye davet ediyor

Kıbrıs’taki kamusal heykelleri eleştirel bir bakışla yeniden düşünmeye davet eden “Of Monumental”, kamusal sanat eserlerini durağan hatıralar olarak değil, toplumsal bağlam içinde sürekli dönüşen yapılar olarak ele alıyor.

Sergi, Sergi, 29 Kasım 2025 Cumartesi günü saat 19:30’da Lefkoşa Masterplan Holü’nde açılacak; 20 Aralık’a kadar Salı ve Çarşamba günleri 10.00–17.00 arasında ziyaret edilebilecek.

“Of Monumental”, Kıbrıs’taki kamusal sanatı eleştirel bir bakış ve aktif katılım yollarıyla ele almaya davet eden, iki toplumlu bir sanat ve araştırma projesi. Proje, kamusal heykellerin ve anıtların ilişkisel yapılarını inceliyor. Onları geçmişten durağan hatıralar olarak değil, anlamı sürekli dönüşen, toplumsal bağlam içinde yaşayan ve etkileşimle şekillenen canlı varlıklar olarak görüyor.

“Of Monumental”, görsel sanatçı Pashias’ın önceki çalışmalarından yola çıktı

Görsel sanatçı Pashias’ın önceki çalışmalarından yola çıkan “Of Monumental”, mimar ve akademisyen Dr. Dimitris Venizelos, araştırmacı Selin Genç, görsel-işitsel sanatçı Rahme Veziroğlu ve küratör Melina Philippou iş birliğiyle, iki toplumlu kültürel sivil toplum kuruluşu Visual Voices tarafından hayata geçirilmekte.

Proje, Kıbrıs Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı tarafından Politismos II (2025) programı kapsamında desteklenmekte.

Projenin ilk halka açık sunumu, 29 Kasım Cumartesi günü saat 19:30’da, Lefkoşa Masterplan Salonu’nda (Lokmacı Sınır Kapısı, Ara Bölge) açılacak bir yerleştirme olarak gerçekleşecek. Sergi, ada çapında yer alan ve kültürel açıdan önem taşıyan 11 kamusal sanat heykelini inceliyor:

Maria Kyprianou’nun “Doğum” (2009, Limasol), “Büyük Patates” (2021, Xylophagou), Theodoulos Gregoriou’nun “Clepsydra” (2009, Larnaka), Zehra Şonya’nın “Demokrasi Heykeli” (2019, Lefkoşa), Yakın Doğu Üniversitesi Heykel Atölyesi’nin “Atlar” (2021, Lefkoşa), Sevcan Çerkez’in “Yafa Portakalı” (2018, Lefke), Naz Atun’un “Lying down” (2021, Lefkoşa), “Madenciler Grev Anıtı” (2018, Lefke), Ioannis Notaras’ın “Özgürlük Anıtı” (1973, Lefkoşa), Kostas Varotsos’un “Şair” (1983, Lefkoşa) ve daha sonra kaldırılan Nikos Kouroussis’in “Gökkuşağı” (1976, Lefkoşa).

Seçki, Kıbrıs’taki kamusal sanatın çok yönlü işlevlerini ortaya koyan bir araştırmayı yansıtıyor

Bu seçki, tarihi olayların resmî anma işlevlerinden yerel yaşamın sembollerine, çağdaş soyutlama ve eleştirel jestlere kadar Kıbrıs’taki kamusal sanatın çok yönlü işlevlerini ortaya koyan bir araştırmayı yansıtıyor.

Birlikte değerlendirildiğinde, bu eserler, Kıbrıs’ın kamusal sanat manzarasını kurumsal otorite ile topluluk inisiyatifi arasındaki dinamik bir müzakere alanı olarak gözler önüne seriyor.

Toplu sergi, “Of Monumental” ekibinin katkılarını bir araya getiriyor ve sentezliyor

Toplu sergi, “Of Monumental” ekibinin katkılarını bir araya getiriyor ve sentezliyor. Pashias tarafından video eserlerine dönüştürülen bir dizi kamusal performans müdahalesi, her bir anıtsal mekânda bedenin kırılgan, güçlü, queer, akışkan ve dönüştürücü hallerini ön plana çıkarıyor. Bu performanslara teğet, Rahme Veziroğlu’nun sitüasyonist keşifleri yer alıyor.

Sanatsal çalışmaların yanı sıra, arşiv materyalleri ve röportajlardan alınan alıntılar, anıtların biyografilerinin oluşmasına katkı sağlıyor. Röportajlar, Dr. Nadia Anaxagora, Naz Atun, Sevcan Çerkez, Theodoulos Gregoriou, Dakis Joannou, Maria Kyprianou, Nikos Kouroussis, Giorgos Tasou, Kostas Varotsos, Zehra Şonya, Dr. Ali Efdal Özkul ve Dr. Yiannis Toumazis ile gerçekleştirilmiştir.

Bu eserler, anıtların toplumsal anlam kazanma süreçlerini ve bu anlamların zaman içinde toplumsal etkileşimlerle nasıl değiştiğini ortaya koyuyor. “Of Monumental”, eleştirel bir bakışla kamusal mirasla yeni etkileşimler kurmayı amaçlıyor ve şehir mekânını kamu etkileşimi için bir alan olarak ele alıyor.

Araştırma çalışması, 2026 Ocak ayında düzenlenecek bir etkinlikte kamuoyuna sunulacak

Proje, kimlik, hafıza ve yazarlık anlatılarını yeniden gözden geçiriyor. Böylece, geçmişten dersler çıkarırken, geleceğe dair tahayyüller üzerinde düşünmeye davet ediyor. “Of Monumental” pilot projesine eşlik eden “Bir Heykeltıraşla Sohbet / Bir Heykel ile Sohbet” başlıklı araştırma çalışması, 2026 Ocak ayında düzenlenecek bir etkinlikte kamuoyuna sunulacak.