Evrensel Hasta Hakları Derneği (EHHD), Kıbrıs‘ın kuzeyinde cezaevinde tutulan 5 Kıbrıslırum‘un gerekli ilaçlarına düzenli erişememesine, tedavilerinin aksamasına ve hayati risk taşıyan sağlık sorunları yaşamasına tepki göstererek, “Sağlık hakkı, pazarlık konusu yapılamaz, ertelenemez ve ihmal edilemez” dedi
EHHD: Herkesin sağlık hizmetine eşit, düzenli ve güvenli erişim hakkı vardır
Yazılı açıklama yapan EHHD, kamuoyuna derin bir endişe ile seslendiklerini belirterek, son günlerde basına yansıyan haberlerle, cezaevinde tutulan beş yaşlı Kıbrıslırum yurttaşın gerekli ilaçlarına düzenli erişemediğinin, tedavilerinin aksadığının ve hayati risk taşıyan sağlık sorunları yaşadıklarının ortaya çıktığını ifade etti.
Bu durumun yalnızca bireysel bir ihmal olmadığını, hasta haklarının açık ve ciddi bir ihlali olduğa dikkat çeken Evrensel Hasta Hakları Derneği, “Hastalık, dil, etnik kimlik veya siyasi bağlamdan bağımsız olarak, her insanın sağlık hizmetine eşit, düzenli ve güvenli erişim hakkı vardır” dedi.
EHHD şöyle devam etti:
“Uyarılarımız karşılık bulmadı, yapısal sorunlar devam ediyor”
“Bu hak, hem uluslararası insan hakları belgeleriyle hem de evrensel hasta hakları ilkeleriyle güvence altına alınmıştır. Tutuklu ve hükümlüler, özgürlüklerinden mahrum bırakılmış olabilirler; ancak bu, sağlık haklarının da ellerinden alınabileceği anlamına gelmez.
Aksine, devletin sorumluluğu bu kişilerin sağlığını korumak konusunda daha da ağır basmaktadır. Bu ilke, Birleşmiş Milletler’in ‘Mandela Kuralları‘ olarak bilinen Mahpuslara Muameleye Dair Asgari Standart Kuralları’nda da açıkça vurgulanmaktadır.
EHHD yıllardır tutuklu ve hükümlülerin sağlık hizmetlerine düzenli erişiminin önemine dikkat çekmektedir. Ne yazık ki, yaşanan son olaylar, geçmişte yaptığımız uyarıların hâlâ karşılık bulmadığını ve yapısal sorunların devam ettiğini göstermektedir.
“Tedavinin geciktirilmesi, telafisi olmayan sonuçlara yol açabilir”
Özellikle yaşı ilerlemiş ve kronik hastalıkları bulunan bireylerin tedavisinin geciktirilmesi, telafisi olmayan sonuçlara yol açabilir. Bu yalnızca sağlık hakkının değil, aynı zamanda yaşam hakkının da ihlalidir.
Milletvekillerinden ve kamuoyundan gelen tepkiler yerinde olmakla birlikte, sorumluluk yalnızca açıklama yapmakla sınırlı kalmamalıdır. İlgili makamlar acilen harekete geçmeli; tutuklu bulunan Kıbrıslırum yurttaşların gerekli tedaviye erişimi sağlanmalı, ilaç temini düzenli ve şeffaf mekanizmalarla güvence altına alınmalıdır.
“Cezaevlerinde bağımsız sağlık denetim mekanizmaları oluşturulmalı”
Ayrıca, benzer ihlallerin tekrar yaşanmaması için cezaevlerinde bağımsız sağlık denetim mekanizmaları oluşturulmalıdır.
EHHD olarak hatırlatıyoruz: Sağlık hakkı, pazarlık konusu yapılamaz, ertelenemez ve ihmal edilemez. Cezaevlerinde bulunan bireylerin sağlık hizmetine erişimi bir lütuf değil, evrensel ve devredilemez bir haktır.
Bu hakka yönelik her türlü ihmal ve gecikme, insanlık onuruna aykırıdır. Kamuoyunu, sivil toplum örgütlerini ve tüm yetkili makamları bu vahim ihlali ciddiyetle ele almaya, tutuklu bireylerin sağlık hakkını güvence altına almak için derhal somut adımlar atmaya çağırıyoruz”
