Göç Kimlik ve Hak Çalışmaları Merkezi‘nin (CMIRS) her 3 ayda bir düzenli olarak yaptığı anketin son çalışmasının ilk bölümüne göre; Kıbrıs Türk toplumu ülkede işlerin yanlış yönde gittiğini ve adaletsizliğin, partizanlığın, yolsuzluğun ve rüşvetin yaygın olduğunu düşünüyor!
Yücel: Yönetsel sorunların toplumsal refah üzerindeki etkisi daha görünür hale geldi
Mine Yücel, Ağustos 2025 dönemi bulgularının, bir kez daha, Kıbrıslıtürklerin sosyo-politik ve ekonomik bağlamda ciddi bir kriz algısı yaşadığını gösterdiğini belirterek, katılımcıların yüzde 84,4’ü ülkede işlerin yanlış yönde gittiğini belirttiğini, ekonomik sorunların bir kez daha temel gündem maddesi olarak öne çıktığına işaret etti.
Yücel, “Bu dönemde altyapı ve sağlık sistemi de ön sıralara yükselmiş, yönetsel sorunların toplumsal refah üzerindeki etkisi daha görünür hale geldi” dedi.
CMIRS’den verilen bilgiye göre; Araştırmanın yaz tatili dönemine denk gelmesiyle birlikte bireysel mutluluk puanı 6,25’e çıkmasına rağmen, ülkenin yaşanabilirlik puanının 5,59’a düşmesi dikkat çekici bir ayrışmayı gösterdi. Sosyal güvenin düşük seviyelerde (3,55) kalması, toplumun demokrasiye ve ortak geleceğe dair kaygılarının derin olduğunu teyit etti. Katılımcıların çok büyük bir kısmı ülkede adaletsizliğin (yüzde 82,6), partizanlığın (yüzde 83,6), yolsuzluğun (yüzde 73,2) ve rüşvetin (yüzde 69,8) yaygın olduğunu düşünüyor.
Kurumsal güven ve memnuniyet puanları, siyasal aktörlere yönelik toplumsal hoşnutsuzluğu bir kez daha teyit etti. Yargı, polis ve ombudsman görece yüksek puanlar alırken; hükümet, meclis, sendikalar ve cumhurbaşkanlığı en düşük seviyelerde kaldı. Bu durum, toplumsal güvenin siyasal kurumlar üzerinden ciddi şekilde erozyona uğradığını gösterdi.
CMIRS: Siyasal kurumların toplumsal meşruiyeti ciddi biçimde sorgulanıyor
Bu bulgular, Kıbrıslıtürk toplumunun demokrasiye ve yönetime olan güveninin son derece düşük olduğunu ve siyasal kurumların toplumsal meşruiyetinin ciddi biçimde sorgulandığını gösterdi.
Ankete katılanların yüzde 84.4’ü ülkede işlerin yanlış yönde gittiğini düşünüyor.
Ülkede işlerin doğru yönde gittiğini düşünenlerin oranı sadece yüzde 15.6.
Ülkenin en önemli ilk 2 sorunu ekonomi ve Kıbrıs sorunu
Katılımcılara göre ülkenin en önemli sorunları sırasıyla;
Ekonomik sorunlar,
Kıbrıs Sorunu
Altyapı (Elektrik Sorunu)
Sağlık Sistemi
Yeteneksiz/beceriksiz siyasi liderler
Son dönemlerde gördüğümüz gibi ekonomik sorunlar toplumun en önemli sorunu olarak öne çıkmaya devam etri. Altyapı ve Sağlık Sistemi bu dönemde önem sırasında yükselmiş ve üçüncü ve dördüncü sırada yer buldular. Yeteneksiz/beceriksiz liderler yine üst sıralarda yer bulmuş, ülke yönetimindeki sorunların önemini tekrardan yansıttı.
Ekonomik ve yönetsel sorunlar yanında kamu hizmetleri olan eğitim, sağlık ve altyapı’nın en önemli sorunlar arasında yer alması aslında ülke yönetimindeki sorunların ne denli büyük olduğunu göstermesi açısından da önemli. Bu dönemde en önemli sonuçlardan birisi ise Kıbrıs Sorununun önem sırasında yükselerek ikinci sıraya yerleşmesi oldu.
Toplumun mutluluk puanı 10 üzerinden 6.25 oldu
Ağustos 2025’te toplumun mutluluk puanı 10 üzerinden 6.25 oldu.
Sosyal güven puanı ise 10 üzerinden 3.55
Bu dönemde sosyal güven puanı 3.55 oldu. Toplumda sosyal güvenin düşük olması hem demokrasi hem de toplumun geleceği adına oldukça düşündürücü bir durum.
Ülkenin yaşanabilirlik puanı bu dönemde 5.59 oldu.
Mutluluk puanları artış gösterirken ülkenin yaşanabilirlik puanı düştü
Bu dönemde ilginç olan ise katılımcıların mutluluk puanları artış gösterirken ülkenin yaşanabilirlik puanında düşüş yaşanmış olması. Çalışma, katılımcıların ruh halinin görece daha iyimser olduğu yaz tatili döneminde yapılmış olmasına rağmen, ülkenin yaşanabilirlik puanında gerileme tespit edilmesi ise düşündürücü.
Toplumun en çok güven duyduğu 3 kurumlar: Yargı, polis ve ombudsman
Toplumun en çok güven duyduğu 3 kurum sırasıyla yargı, polis ve ombudsman olmuştur. En az güven duyulan kurumlar ise aşağıdaki gibi:
Sendikalar
Hükümet
Siyasi Partiler
Meclis
Cumhurbaşkanı
En az memnun olunan kurumlar: Sendikalar, hükümet
En çok memnun olunan kurumlar sırasıyla:
Yargı
Polis
Ombudsman’dır.
En az memnun olunan kurumlar sırasıyla:
Sendikalar
Hükümet
Meclis
Cumhurbaşkanı’dır.
Ek sorular: Vatandaşlar, ülkede alınan kararlara etki edemediğini düşünüyor
Ankete katılanların yüzde 75.6’sı ülkede alınan kararlarda söz sahibi olmadığını düşünüyor. Demokrasi olduğunu iddia eden ülkelerde vatandaşların ülkede alınan kararlara etki edemediğini düşünüyor olması ise oldukça düşündürücü.
Ankete katılanların yüzde 82.6’sı ülkede adaletsizliğin yaygın olduğunu düşünüyor.
Ankete katılanların yüzde 83.6’sı ülkede partizanlığın yaygın olduğunu düşünüyor.
Ankete katılanların yüzde 73.2’si ülkede yolsuzluğun yaygın olduğunu düşünüyor.
