Son dakika haberine göre; ABD Başkanı Donald Trump‘ın 20 maddelik Gazze planına göre, ABD, İsrail ile Filistinliler arasında barış sağlanması için diyalog başlatacak. Her iki taraf da öneriyi kabul ederse, saldırılar sona erecek. İsrail, Gazze’yi işgal ve ilhak etmeyecek, Filistinliler de Gazze’yi terk etmeye zorlanmayacak
Savaşı sona erdirmeye yönelik en kritik görüşmelerden biri dün akşam gerçekleşti
Gazze Şeridi’nde yaklaşık iki yıldır devam eden yıkıcı savaşı sona erdirmeye yönelik en kritik görüşmelerden biri dün akşam Beyaz Saray’da ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasında gerçekleşti.
Uluslararası camiada iyice yalnızlaşan İsrail’in Gazze’ye yoğun saldırıları gölgesinde gerçekleşen görüşme dün Kıbrıs saati ile 18.20’de başladı. Netanyahu 18.11’de geldiği Beyaz Saray bahçesinde Trump hazır olmadığı için aracının içinde yaklaşık 7 dakika beklemek zorunda kaldı.
Netanyahu’ya resmi karşılama töreni de düzenlenmedi. Trump, Netanyahu’yu Oval Ofis’in Batı Kanadı’nda kapıda karşıladı. İsrailli heyetin de Beyaz Saray’a gelmesiyle tüm dünya basına kapalı gerçekleşen Gazze toplantısının sonuçlarını beklemeye başladı.
Trump: Gazze’deki yeni süreçte Hamas’ın herhangi bir rolün olmayacak
Trump ile Netanyahu, Beyaz Saray’daki 3 saatlik görüşme sonrasında basın açıklaması için kameraların karşısına geçti. 20 maddelik Gazze planını açıklayan ABD Başkanı Trump, planın taraflarca kabul edilmesi halinde “savaşın” derhal sona ereceğini, İsrail’in Gazze’den kademeli olarak geri çekileceğini, Gazze’de Hamas’ın rolünün olmadığı yeni bir sürecin başlayacağını ve tüm esirlerin serbest kalacağını belirtti. Trump ayrıca, Gazze’deki yeni süreçte Hamas’ın herhangi bir rolünün olmayacağını kaydederek, “Eğer Hamas anlaşmayı reddederse, Bibi, yapman gerekeni yapman için tam desteğimizi alacaksın” dedi.
Hamas’a tehdit
Trump’ın ardından konuşan Netanyahu da, “Siz İsrail’in Beyaz Saray’da sahip olduğu en büyük dostsunuz” diyerek Trump’ın Gazze Planı’nın kendi Gazze hedefleriyle örtüştüğünü belirtti. “Planınızı destekliyorum, bu da savaş hedeflerimizi yerine getiriyor. İsrail tüm rehineleri geri getirecek. Hamas’ın askeri kapasitesi ve siyasi iktidarı sona erecek. Bir daha Gazze İsrail’e tehdit oluşturmayacak” ifadelerini kullanan Netanyahu, Hamas planı kabul etmezse sonuna kadar devam edeceklerini söyledi. AFP Haber ajansının aktardığına göre Katarlı ve Mısırlı arabulucular Hamas’la görüşerek Trump’ın Gazze için hazırladığı barış planını sundu. Hamas müzakerecilerinin planı iyi niyetle inceleyecekleri belirtildi.
Netanyahu, “Katar’ın egemenliğini ihlal ettiği için” özür diledi
Beyaz Saray’dan yapılan açıklamaya göre İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Trump ile görüşmesi sırasında Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman El Sani’yi telefonla arayarak 9 Eylül’de Katar’ın başkenti Doha’ya düzenlediği saldırıdan dolayı özür diledi ve saldırıda Katarlı bir güvenlik görevlisinin hayatını kaybetmesinden dolayı üzüntüsünü dile getirdi. Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump’ın koordinesiyle yapılan görüşmede, Netanyahu’nun El Sani’den “Katar’ın egemenliğini ihlal ettiği için” özür dilediğini duyurdu.
“Bir daha olmayacak”
Netanyahu’yu Oval Ofis’te ağırlayan Trump’ın isteğiyle gerçekleştiği kaydedilen görüşmede, Trump’ın İsrail ile Katar arasındaki ilişkilerin olumlu seyretmesini istediğine işaret edildi. Beyaz Saray’ın açıklamasında, üç ülke arasında yeni bir mekanizma kurulacağına atıf yapılarak, Netanyahu’nun İsrail’in gelecekte bu tür bir saldırı yapmayacağını teyit ettiği” ifadelerine yer verildi.
Trump Gazze Planı’nda ne diyor?
Gazze, komşularına tehdit oluşturmayan, radikalleşmeden arındırılmış ve terörden tamamen temizlenmiş bir bölge olacak.
Gazze, geçici süreyle teknokrat ve siyasetten bağımsız bir Filistinli komite tarafından yönetilecek.
Gazze, yeniden inşa edilecek.
ABD, Gazze’de konuşlanacak geçici bir Uluslararası İstikrar Gücü (ISF) kuracak
ABD, Arap ve uluslararası ortaklarla birlikte Gazze’de konuşlanacak geçici bir Uluslararası İstikrar Gücü (ISF) kuracak. ISF, Gazze’de seçilmiş Filistinli polis güçlerini eğitip destekleyecek ve bu alanda geniş deneyimi olan Ürdün ve Mısır’la istişare edecektir. Bu güç, uzun vadeli iç güvenlik çözümü olacak.
Hiç kimse Gazze’yi terk etmeye zorlanmayacak; ayrılmak isteyenler serbestçe ayrılabilecek ve geri dönebilecek. İnsanların kalıp yeni bir Gazze inşa etmesi teşvik edilecek. İsrail bu anlaşmayı kamuoyu önünde kabul ettikten sonraki 72 saat içinde tüm rehineler -hayatta olanlar ve vefat edenler – iade edilecek.
Tüm rehineler serbest bırakıldıktan sonra İsrail; 250 müebbet mahkûmu ve 7 Ekim 2023’ten sonra gözaltına alınan bin 700 Gazzeliyi (bu bağlamda tutuklanmış tüm kadın ve çocuklar dâhil) serbest bırakacak. Her bir İsrailli rehine için iade edilen cenazeye karşılık İsrail, 15 Gazzeli’nin cenazesini iade edecek.
“Anlaşmanın kabul edilmesiyle, Gazze Şeridi’ne derhal tam insani yardım gönderilecek”
Tüm rehineler iade edildikten sonra, barışçıl bir şekilde birlikte yaşamayı kabul eden ve silahlarını bırakmayı taahhüt eden Hamas üyelerine af sağlanacak. Gazze’den ayrılmak isteyen Hamas üyelerine güvenli geçiş imkânı verilecek. Anlaşmanın kabul edilmesiyle birlikte Gazze Şeridi’ne derhal tam insani yardım gönderilecek.
Gazze’ye yardım ve malzeme girişleri, tarafların müdahalesi olmaksızın Birleşmiş Milletler ve bağlı kuruluşları ile Kızılay ve tarafsız diğer uluslararası kurumlar aracılığıyla yapılacak. Gazze’yi yeniden inşa etmek ve ekonomisini canlandırmak için Orta Doğu’daki modern mucize şehirlerin inşasında rol oynamış uzmanlardan oluşan bir panel kurulacak.
Katılımcı ülkelerle müzakere edilerek tercihli gümrük ve erişim haklarına sahip özel bir ekonomik bölge oluşturulacak. ABD, İsrail ve Filistinliler arasında barışçıl ve refah dolu bir birlikte yaşam için siyasi bir ufuk belirlemek üzere diyalog başlatacak.
Gazze’ye Başkan Trump
Gazze Şeridi’nde savaş sonrası uygulanacak planın içeriğine dair dün Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada ateşkes sonrası sürece Başkan Trump’ın liderlik edeceği bildirildi. Öte yandan ABD Başkanı Trump, Netanyahu ile ikili görüşmesi sonrasında yaptığı açıklamada, planın kabul edilmesi halinde Gazze’de bir geçiş otoritesinin kurulacağını ve burada eski İngiltere Başbakanı Tony Blair gibi isimlerin de görev alacağını belirtti.
Planın hayata geçmesi durumunda Gazze’nin yönetimi, doğrudan ya da dolaylı olarak Hamas’a bırakılmayacak. Bunun yerine, kamu hizmetlerini yönetecek apolitik bir Filistinli teknokratlar komitesine devredilecek. Bu yapı, Trump’ın başkanlık edeceği ve Tony Blair’in de yer alacağı uluslararası “Barış Kurulu” tarafından denetlenecek.
