Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği (KTTB) Başkanı Prof. Dr. Ceyhun Dalkan, aşırı sıcak hava dalgası devam ederken, belli saatlerde dışarıda çalışmanın yasaklanması gerektiğini söyleyerek, aşırı sıcaklarda çalışanların korunmasının, devletin ve toplumun ortak sorumluluğu olduğunu vurguladı.
Dalkan, sıcak çarpması geçiren bir kişinin belirtilerinin ne olduğunu ve nasıl müdahale edilmesi gerektiğini de paylaşarak, sıcak çarpmasının acil müdahale gerektiren ve zamanında müdahale edilmezse ölümle sonuçlanabilme ihtimali olan ciddi bir tıbbı tablo olduğunu kaydetti
Dalkan: Güneş çarpması; zamanında müdahale edilmezse ölümle sonuçlanabilen bir tıbbi tablodur
Yazılı açıklama yapan Dalkan, Kıbrıs’ın kuzeyinde etkisini artıran aşırı sıcak hava dalgalarının, yalnızca mevsimsel bir durum olmadığını, ciddi bir halk sağlığı acili olduğunu söyleyerek, iklim değişikliği nedeniyle sıcak hava dalgalarının sıklığı ve şiddetinin her geçen yıl arttığını, buna bağlı hastalıklar ve ölümlerin de dünya genelinde yükseldiğini kaydetti.
Özellikle yaz aylarında güneş altında çalışan işçilerin, tarım emekçilerinin, belediye çalışanlarının, güvenlik görevlilerinin, kuryeler ve diğer açık alan çalışanlarının yaşamı tehdit eden ciddi risklerle karşı karşıya kaldığını belirten Dalkan, vücut sıcaklığının 40°C’nin üzerine çıkmasıyla gelişen güneş (sıcak) çarpmasının; acil tedavi gerektiren ve zamanında müdahale edilmezse ölümle sonuçlanabilen bir tıbbi tablo olduğunu vurguladı.
Belirtiler neler?
Dalkan güneş çarpmasının belirtilerini şöyle sıraladı;
• 40°C’nin üzerinde yüksek ateş
• Şiddetli baş ağrısı
• Baş dönmesi ve sersemlik
• Bulantı ve kusma
• Bilinç bulanıklığı, konuşma bozukluğu
• Bayılma veya nöbet geçirme
• Sıcak, kızarmış ve çoğu zaman kuru cilt
• Hızlı nabız ve solunum
Neler yapılmalı?
Dalkan şöyle devam etti;
“Bu belirtilerden biri görüldüğünde kişi derhal serin bir ortama alınmalı, üzerindeki fazla giysiler gevşetilmeli, soğutma uygulanmalı ve 112 Acil Sağlık aranmalıdır.
Bilinci kapalı kişilere ağızdan su verilmemelidir. Sadece çalışanlar değil; 65 yaş üzerindeki bireyler, bebekler ve çocuklar, gebeler, kalp, akciğer, böbrek hastalığı olanlar ile diyabet hastaları da aşırı sıcaklardan daha fazla etkilenmektedir.
“11.00–16.00 saatleri arasında dışarı çıkmayın”
Önerilerimiz:
• Mümkün olmadıkça 11.00–16.00 saatleri arasında dışarı çıkmayın.
• Gün boyunca sık sık su tüketin; susamayı beklemeyin.
• Açık renkli, ince ve bol giysiler tercih edin.
• Geniş kenarlı şapka ve güneş gözlüğü kullanın.
• Ağır fiziksel aktiviteleri günün serin saatlerine erteleyin.
• Çocukları, yaşlıları ve evcil hayvanları hiçbir koşulda park halindeki araçlarda bırakmayın.
Aşırı sıcaklarda açık alanda çalışmak bir tercih değil, iş sağlığı ve güvenliği sorunudur. Devletin çalışanların yaşamını koruma yükümlülüğü vardır.
“Aşırı sıcaklarda çalışanların korunması, devletin ve toplumun ortak sorumluluğudur”
Bu nedenle;
• Meteoroloji Dairesi tarafından yüksek sıcaklık uyarısı yapılan günlerde,
• Özellikle 11.00–16.00 saatleri arasında güneş altında yürütülen zorunlu olmayan tüm açık alan çalışmaları yasaklanmalıdır.
• İşverenler çalışma saatlerini günün serin saatlerine göre yeniden düzenlemeli; çalışanlara gölgelik alan, yeterli içme suyu ve düzenli dinlenme araları sağlamalıdır.
• Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, aşırı sıcaklarda çalışmayı düzenleyen bağlayıcı iş sağlığı ve güvenliği kurallarını gecikmeden yürürlüğe koymalıdır.
Hiçbir insan ekmeğini kazanırken hayatını kaybetmemeli, kalıcı sağlık sorunları yaşamamalıdır. Önlenebilir sıcaklık kaynaklı hastalıklar ve ölümler kader değildir.
Bilimsel veriler doğrultusunda alınacak basit ancak kararlı önlemlerle bu riskler büyük ölçüde önlenebilir. İnsan sağlığı ertelenemez. Aşırı sıcaklarda çalışanların korunması, devletin ve toplumun ortak sorumluluğudur”
